Strona główna O nas Kwartalniki Rozmowy Sylwetki Słownik Archiwalia Publikacje Wydawnictwa
Kontakt

ul. Piłsudskiego 27,
31-111 Kraków
cracovialeopolis@gmail.com

Facebook

KWARTALNIKI

2005 | 2004 | 2006 | 2003 | 2007 | 2001 | 2002 | 2000 | 1999 | 1998 | 1997 | 1996 | 1995 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 | 2017 | 2018 | 2019 | 2020 | 2021

WIELE DO ZROBIENIA

Literatura historyczno-krajoznawcza ma w Polsce piękną tradycję, sięgającą połowy wieku XIX. Wykreowane przez romantyzm zainteresowania narodową przeszłością owocowały licznymi wydawnictwami przynoszącymi bogaty materiał do polskiej historii, geografii, etnografii i historii sztuki. Praca, zapoczątkowana przez Ambrożego Grabowskiego, Macieja Bogusza Stęczyńskiego, Michała Balińskiego, Tymoteusza Lipińskiego, Leonarda Chodźkę i wielu innych, z czasem zyskiwała coraz wyraźniejszy charakter działalności naukowej, a jej najcenniejszym owocem był monumentalny, do dziś aktualny Słownik geograficzny.
Podobne podejście i dziś nie jest całkowicie przestarzałe. Świadczą o tym wznowienia XIX-wiecznych publikacji, rosnąca popularność coraz lepszych przewodników turystycznych oraz historyczno-krajoznawczych rubryk w wielu czasopismach codziennych i tygodniowych. Rola takich popularnych opracowań jest dziś oczywiście inna niż przed 150 laty. Nie gromadzą one danych dla nauki, ale czerpią z jej ustaleń dla potrzeb szerokiej publiczności.
Szczególnie wiele do zrobienia jest w dziedzinie popularyzacji wiedzy o terenach wschodnich dawnej Rzeczypospolitej, zwanych potocznie (choć nie zawsze słusznie) kresami. Przez niemal pół wieku ich problematyka była właściwie nieobecna w świadomości czytelników krajowych. W ciągu ostatnich lat pojawiło się sporo opracowań na ten temat, a niektóre z nich przynoszą dane wyczerpujące i rzetelne. Niestety, spotyka się wypowiedzi, których autorzy nie odróżniają Kamieńca od Krzemieńca, Dniepru od Dniestru, a Podola od Polesia i Pokucia. Bez wiedzy o tych terenach, o ich przeszłości i zabytkach, o działających tam ludziach, nasza wiedza o polskiej kulturze jest niepełna, wręcz kaleka. […]
Jan K. Ostrowski, Kresy bliskie i dalekie
(fragment wstępu), Kraków 1998