Strona główna O nas Kwartalniki Rozmowy Sylwetki Słownik Archiwalia Publikacje Wydawnictwa Kontakt
ul. Piłsudskiego 27,
31-111 Kraków
info@cracovia-leopolis.pl

Facebook

KWARTALNIKI

2005 | 2004 | 2006 | 2003 | 2007 | 2001 | 2002 | 2000 | 1999 | 1998 | 1997 | 1996 | 1995 | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 | 2017 | 2018 | 2019

Z TAMTEJ STRONY

NOWA KADENCJA FEDERACJI ORGANIZACJI POLSKICH nU
W Równem odbył się w grudniu 2010 r. Sejmik FOPnU (na Ukrainie), na którym dokonano wyboru nowych władz Federacji na kolejne 5 lat. Zebrało się 280 prezesów z całego obszaru tamtego państwa, którzy wybrali na prezesa ponownie p. Emilię Chmielową.
Pani Emilii przekazujemy niniejszym bardzo serdeczne gratulacje i życzenia sukcesów. Wyrażamy tą drogą naszą szczerą radość.
Do V Zarządu weszło 15 osób, wśród których znajdujemy nazwiska tych dobrze nam znanych i cenionych. To m.in. pp. Teresa Dutkiewicz ze Lwowa i Adam Chłopek z Drohobycza, Maria Siwko z Kijowa, Teresa Teterycz z Mościsk i Marek Gierczak ze Strzałkowic, Władysław Strutyński z Czerniowiec i jeszcze kilka innych osób z terenu Małopolski Wschodniej i Wołynia oraz z Ukrainy właściwej – z Kijowa, Gródka Podolskiego, Winnicy, Charkowa, Połonnego i z Symferopola na Krymie.
Wszystkim bardzo serdeczne gratulacje i życzenia!
Redakcja CRACOVIA–LEOPOLIS

JUBILEUSZ KONSULATU GENERALNEGO RP W CHARKOWIE
Nadzwyczaj ciekawa była Międzynarodowa Konferencja Naukowa zatytułowana: Dyplomacja XX – początku XXI wieku, poświęcona 90-leciu powstania Poselstwa RP w Charkowie, a jej organizatorami byli: Konsulat Generalny RP w Charkowie, Instytut Historii i Stosunków Międzynarodowych, Centrum Badań Europy Wschodniej Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie, Charkowski Narodowy Uniwersytet im. W. Karazina, Stowarzyszenie Uczonych Polskich.
W przededniu odbyła się konferencja prasowa z udziałem m.in. Krzysztofa Pendereckiego, który przybył tu, aby dyrygować orkiestrą Filharmonii Narodowej podczas uroczystego koncertu z okazji jubileuszu.
W dniu rozpoczęcia konferencji zostały otwarte dwie wystawy: Historia polskiej służby dyplomatyczno-konsularnej i Polska książka w zbiorach Charkowskiego Narodowego Uniwersytetu im. W. Karazina.
Na otwarcie konferencji oprócz przedstawicieli najwyższych władz miasta przybyli: ambasador RP i kierownik Wydziału Konsularnego w Kijowie oraz konsulowie generalni RP ze Lwowa, Łucka, Charkowa, Winnicy. Obecność tych osób świadczy o wadze wydarzenia w życiu Polski i Ukrainy.
Referaty poruszały szeroki aspekt działalności polskiej placówki poselskiej, która powstała w 1920 roku i działała jak na owe czasy sprawnie do 1924 roku. Spośród wielu spraw, którymi się zajmowała, na pierwszy plan wybijały się poważne kłopoty Polaków – obywateli ZSRR.
W latach 30. nabierał znaczenia problem opracowywania i przesyłanie informacji o Polakach zatrzymywanych i aresztowanych pod najróżniejszymi zarzutami. Zgodnie z zapisami w traktacie ryskim, próbowano podtrzymywać ich związki z polskością, dbać o zaspokojenie potrzeb duchowych i religijnych, dostarczać polskie książki, podręczniki dla dzieci.
Wkrótce stało się to zadaniem bardzo trudnym, zgoła niewykonalnym. Gdy problemem stało się utrzymywanie korespondencji polskiej mniejszości z krewnymi w Polsce, a podejrzenia o kontakty z konsulatem stanowiło wystarczającą przyczynę do aresztowania, trudno mówić o warunkach sprzyjających aktywnej pracy z Polakami w Charkowie i w ogóle na Ukrainie.
W miejsce poselstwa w 1930 roku powołano w Charkowie Konsulat Generalny RP, placówkę podporządkowaną Poselstwu RP w Moskwie. Obszarem działania obejmowała całe terytorium USRR. Placówka konsularna w Charkowie funkcjonowała do 1 grudnia 1937 r.
Referaty traktowały też o teraźniejszości – współpracy placówek naukowych i kontaktach gospodarczych Polski i Ukrainy.
Wzruszającym momentem było odsłonięcie tablicy pamiątkowej poświęconej Sewerynowi Potockiemu, jednemu z założycieli Charkowskiego Uniwersytetu im. W. Karazina, i złożenie kwiatów pod pomnikiem polskich oficerów – ofiar zbrodni katyńskiej – na cmentarzu ofiar totalitaryzmu w Charkowie-Piatichatkach i pod tablicą na budynku SBU, upamiętniającą zamordowanych oficerów Wojska Polskiego. Wstrząsający rząd kamiennych płytek z nazwiskami. Las dookoła, lekki powiew wiatru i szelest liści, świergot ptaków. Niezapomniany widok, niezapomniane przeżycie.
Teresa Dutkiewicz, Lwów, sierpień 2010 r.


Wydarzenia
Na Wołyniu, na terenie wsi Kimnatka koło Krzemieńca, 1 sierpnia 2010 r. miała miejsce uroczystość poświęcenia odbudowanego pomnika na zbiorowej mogile żołnierzy polskich z 1920 r. W pobliżu Krzemieńca starcia zbrojne 18. Dywizji Piechoty WP i 10. Brygady WP z konnicą Budionnego miały miejsce w dniach 20–25 lipca 1920 r. W czasie jednej z bitew w pobliżu wspomnianej wsi zginęło 72 Polaków i 5 Ukraińców-petlurowców. Pochowani zostali przez ludność miejscową w zbiorowej mogile. Nieznane są ich nazwiska. W listopadzie 1935 r. władze polskie uhonorowały to miejsce pomnikiem z tablicami pamiątkowymi i krzyżem. Od 1939 roku przez kilkadziesiąt lat mogiła pozbawiona opieki niszczała, ale ludność miejscowa pamiętała, że jest to cmentarz polski. Dopiero od 2009 r., za sprawą Towarzystwa Odrodzenia Kultury Polskiej im. J. Słowackiego i miejscowych działaczy oświatowych, sprawa odbudowania pomnika nabrała tempa. Własnymi siłami, ze składek społecznych i z częściową pomocą finansową konsulatu we Lwowie postawiono wysoki krzyż, a pod nim na betonowych podstawach trzy szare granitowe płyty obramowane czarnym granitem z napisami w języku polskim i ukraińskim. Dookoła placyk wyłożono kostką i ogrodzono metalową kratą. W czasie uroczystości 1 sierpnia, prowadzonej przez prezesa Towarzystwa Odrodzenia Kultury Polskiej w Krzemieńcu, pomnik poświęcił proboszcz rzymskokatolicki z Krzemieńca w towarzystwie kapłana prawosławnego. Przemawiali działacze oświatowi, a dyrektor szkoły z Kimnatki przedstawił rys historyczny.       (DTS)